Konkordato Bir Çıkış Yolu Mu?

Ekonomide yaşanan daralma ve buna bağlı nakit akışındaki dengesizlikler nedeniyle maddi darboğaza girenlere bir çıkış yolu olarak konkordato sunulmaktadır. Konkordato süreci nedir, süreç nasıl işler?

Kimler Konkordato Talep Edebilir?

Konkordato, borçlarını vadesi geldiği hâlde ödeyemeyen veya vadesinde ödeyememe tehlikesi altında bulunan borçluya, vade verilmek veya tenzilat (indirim) yapılmak suretiyle borçlarını ödeyebilmek veya muhtemel bir iflâstan kurtulmak için sunulan bir imkan olarak karşımıza çıkmaktadır. Konkordato borçluyu cebri icra tehditlerinde korumakta ve borçlunun mali durumunu düzeltmesine imkan sağlamaktadır.

Kanun, borçlarını vadesi geldiğinde ödeyemeyen veya vadesinde ödeyememe tehlikesinde olan herhangi bir borçlunun konkordato talebinde bulunabileceğini hüküm altına almıştır. Bu bağlamda şirketlerin yanı sıra gerçek kişilerin de konkordato talebinde bulunabileceği kanun koyucu tarafından kabul edilmiştir.

Konkordato neyi amaçlamaktadır?

Konkordatonun amacı aciz halinde olan veyahut borca batık durumda olan borçlunun cebri icra tehdidi olmadan mali durumunu düzeltmesine yardımcı olmaktadır. Kanunun konkordato ile amaçladığı borçlunun mali durumunun düzeltmesine imkan sağlamaktır.

Konkordato talebinde hangi belgeler bulunmalıdır?

Konkordato talebinde hangi belgelerin bulunması gerektiği İcra ve İflas Kanunu Madde 286 da sayılmıştır. Yasaya göre istenilen belgeler şu şekildedir;

  • konkordato ön projesi,
  • son bilanço,
  • gelir tablosu,
  • nakit akım tablosu,
  • hem işletmenin devamlılığı esasına göre hem de aktiflerin muhtemel satış fiyatları üzerinden hazırlanan ara bilançolar,
  • ticari defterlerin açılış ve kapanış tasdikleri ile elektronik ortamda oluşturulan defterlere ilişkin e-defter berat bilgileri,
  • borçlunun mali durumunu açıklayıcı diğer bilgi ve belgeler,
  • maddi ve maddi olmayan duran varlıklara ait olup defter değerlerini içeren listeler,
  • tüm alacak ve borçları vadeleri ile birlikte gösteren liste ve belgeler.

Söz konusu belgelerin hazırlanmasında profesyonellerden yardım alınması gereklidir. Zira inandırıcı olmayan veya gayri ciddi olarak hazırlanan konkordato ön projelerinin başvuranın gerçekten maddi darboğazdan kurtuluşunu göstermesi gerekmektedir.

Mahkemeye başvuru süreci nasıl ilerlemektedir?

Yasada belirtilen belgeleri eksiksiz hazırlayan başvurucu, Adalet Bakanlığı tarafından yayınlanan Konkordato Gider Avansı tarifesi uyarınca hesaplanan gider avansını yatırmakla yükümlüdür. Belgeleri ve avansı tam olan borçluya derhal ( 3 gün içinde) geçici mühlet süresi verilir ve geçici konkordato komiseri atanır.

Verilen geçici mühlet kararı İcra İflas Kanunu Md. 288 gereği ilan edilir. Mahkemece geçici mühlet kararı, ticaret sicili gazetesinde ve Basın-İlan Kurumunun resmî ilân portalında ilân olunur ve derhâl tapu müdürlüğüne, ticaret sicili müdürlüğüne, vergi dairesine, gümrük ve posta idarelerine, Türkiye Bankalar Birliğine, Türkiye Katılım Bankaları Birliğine, mahallî ticaret odalarına, sanayi odalarına, taşınır kıymet borsalarına, Sermaye Piyasası Kuruluna ve diğer lazım gelen yerlere bildirilir.

İlanda ayrıca alacaklıların, ilândan itibaren yedi günlük kesin süre içinde dilekçeyle itiraz ederek konkordato mühleti verilmesini gerektiren bir hâl bulunmadığını delilleriyle birlikte ileri sürebilecekleri ve bu çerçevede mahkemeden konkordato talebinin reddini isteyebilecekleri belirtilir.

Konkordato başvurusu kapsamında verilen mühlet süresi ne kadardır?

Borçluya verilen geçici mühlet kararı 3 aylıktır. Talep halinde hakim uygun görürse bu 3 aylık süreyi 2 ay daha uzatılabilir.

Geçici mühlet içinde atanan komiser, borçlunun faaliyetlerini takip etmekle ve mahkemenin kendisine verdiği diğer görevleri yerine getirmekle görevlidir. Komiser geçici mühletin sonunda mahkemeye borçlu hakkında rapor düzenleyerek bilgi verir.

Mahkemece konkordatonun başarıya ulaşmasının mümkün olacağının anlaşılması halinde borçluya 1 (bir) yıllık kesin mühlet verilir. 1 yıllık kesin mühlet güçlük arz eden durumlarda 6 (altı) ay daha uzatılabilir. Kesin mühlet kararı verilen durumlarda aksi öngörülmedikçe geçici komiser görevine devam eder.

Kesin mühlet süresince hangi işlemler yürütülür?

Kesin mühlet kararı ile birlikte en az üç alacaklı sınıfı bulunması kaydıyla, alacaklı sayısının iki yüz elliyi veya alacak miktarının yüz milyon Türk Lirasını aşması halinde zorunlu olarak alacaklar kurulu oluşturulur. Bu kurula konkordato komiseri başkanlık eder ve ayda bir toplantı yapmak zorundadırlar.

Kesin mühlet kararı ile birlikte komiser alacaklılara ilan yapar. Bu ilanla konkordato ilan eden borçlunun alacaklıları, ilan tarihinden itibaren 15 (on beş) gün içinde alacaklarını bildirmeye davet edilmektedir. Bu ilanla  komiser, alacaklıları konkordato projesini müzakere etmek üzere toplantıya davet eder. Komiser ayrıca bildirilen alacakların sağlamasını borçluya teyit ettirmekle yükümlüdür.

Alacaklılar toplantısına komiser başkanlık eder. Bu toplantıda alacaklıların sorularını yanıtlamak üzere borçluyu da bulundurmak zorundadır. Komiser borçlunun durumu ile ilgili alacaklılara bir rapor sunar. Toplantı sonrası alacaklılara 7 (yedi) günlük bir iltihak süresi tanınır. Bu sürenin sonunda konkordato projesinin, kaydedilmiş olan alacaklıların ve alacakların yarısını ya da kaydedilmiş olan alacaklıların dörtte birini ve alacakların üçte ikisini aşan bir çoğunluk tarafından kabul edilmesi gerekmektedir.

Komiser bütün bu sürelerin sonunda mahkemeye gerekçeli bir rapor hazırlar. Rapor ve dosya kendisine tevdi edilen mahkeme kesin mühlet içerisinde karar vermek üzere yargılamaya başlar. Mahkeme gerekli gördüğü takdirde kesin mühlet kararının en fazla ve bir defaya mahsus olmak üzere sürenin 6 (altı) ay daha uzamasına karar verebilir.

Yasada belirtilen şartların gerçekleştiğini tespit eden Mahkeme, Konkordato talebinin tasdikine karar verir. Mahkeme kararda tasdik edilen konkordato projesinin yerine getirilmesini sağlamak, denetim ve gözetiminin yapılmasını sağlamak adına gerekli görmesi halinde bir kayyum atayabilir.

Mahkeme tarafından atanan komiser ve/veya kayyum tarafından Mahkemece verilen görevler yerine getirilir. Bu görevler arasında borçlunun ticari hayatının devam ettirilmesinin ve Mahkemeye sunulan ön projesine uygun olarak işletilmesinin sağlanması öncelikli olarak bulunmaktadır.

Yazar: Av. Ela Aşık

1985 yılında doğan Ela Aşık, 2012 yılında Ankara Barosu'na kaydolmuştur. Bugüne kadar özellikle İflasın Ertelenmesi ve İflas süreçlerinde danışmanlık veren Ela Aşık, halen İflas Memurluğu görevlerini sürdürmektedir. İcra ve İflas Hukuku, İdare Hukuku ve Türk Borçlar Hukuku alanlarında danışmanlık hizmetleri vermektedir.